De Magie van de Chichicastenango Markt in Guatemala

Guatemala is een bestemming in Midden-Amerika met een rijk cultureel erfgoed en adembenemende landschappen. Oude Maya-steden als Tikal en Yaxha zijn belangrijke bezienswaardigheden in Guatemala. Nog steeds is de authentieke Maya-cultuur springlevend: dit zie je bijvoorbeeld tijdens een bezoek aan de kleurrijke Chichicastenango-markt.

De Locatie: waar ligt Chichicastenango Guatemala?

De Chichicastenango-markt, ook wel bekend als Chichi, bevindt zich op ongeveer 140 kilometer ten westen van de hoofdstad Guatemala-Stad. De lokale bevolking komt van heinde en verre naar het pittoreske stadje in de hooglanden om hun producten te kopen of te verkopen. De Chichicastenango-markt is een van de grootste en meest levendige markten van Midden-Amerika. De markt concentreert zich rondom de Capilla del Calvario en de Iglesia de Santo Tomas.

Bij aankomst in Chichicastenango moet ik even wennen aan de kleurrijke chaos om me heen. Dit duurt niet lang: binnen een mum van tijd geniet ik van de kakofonie van vrolijk kwebbelende marktlieden en de geur van eten, specerijen en heilige rook.

Chichicastenango is goed te bereiken vanuit Lake Atitlan of vanuit Antigua.

Geschiedenis en cultuur in Guatemala

Chichicastenango heeft een diepgewortelde Maya-geschiedenis en cultuur. De markt bestaat al honderden jaren en trekt nog steeds Maya-handelaren en ambachtslieden vanuit de omliggende dorpen. Chichicastenango is een smeltkroes van tradities, kleuren en geuren.

Op de markt zijn prachtig geweven doeken, sieraden en houtsnijwerk te koop. Deze nijverheid is geïntegreerd in souvenirs, maar ook in gebruiksvoorwerpen voor de Guatemalteken. De Maya-vrouwen, gekleed in traditionele kleding met opvallende patronen en kleuren, verkopen hun prachtige handgemaakte creaties.

Op de markt worden heerlijke gerechten verkocht als tamales, tortilla’s en traditionele stoofschotels. Maar er is ook geroosterde mais en vers fruit. Er is zelfs een sectie met levende dieren.

Tot grote hilariteit van de omstanders stapt mijn kleine reiziger vastberaden op een levende kip af. Ze beseft niet dat de kip bedoeld is voor consumptie, ze wil het lieve diertje aaien. De vriendelijke verkoper neemt de peuter op haar schoot en de kip wordt even uit haar benaderde positie bevrijd. Samen aaien ze de kip.

Er worden meer dieren tevoor schijngetoverd, van kippen tot eenden, poezen en konijnen.

De magie van Chichicastenango

Chichicastenango is een spirituele stad, oude rituelen zijn diep geworteld in de rijke spirituele en culturele tradities van de Maya-beschaving. De rituelen worden uitgevoerd om contact te maken met de goden, de natuurlijke wereld te eren en evenwicht te creëren tussen de fysieke en spirituele rijken.

Vanaf het centrale plein loop ik de trappen op van de Santo Tomas, een religieuze bezienswaardigheid in Chichicastenango die dateert uit de zestiende eeuw. In de kerk zie ik een mix van katholieke elementen en gebruiken uit de Maya-cultuur. Bij het altaar staan verschillende offergaven als dankbetuigingen aan de goden voor hun zegeningen. De Maya’s geloven in een wederkerige relatie met de spirituele wereld, waarbij ze geven om te ontvangen.

Wanneer ik de kerk uitloop ben ik getuige van een bijzonder ritueel. Er hangt een geurende rook: een mengsel van wierook met een zuiverende werking en aromatische copalhars om negatieve energieën te verdrijven en de geesten gunstig te stemmen. Een sjamaan verwelkomt de aanwezigheid van goden met gebeden, gezangen en het reciteren van mantra’s.

De energie die bij de ceremonie vrijkomt is te intens voor peuters. Een man raadt ons af om toe te kijken in de aanwezigheid van de kleine reiziger. We lopen daarom snel verder.

Ook bij de trappen van de Capilla del Calvario zijn kaarsen, bloemen en wierook te koop om te offeren aan de heiligen.

Maya-rituelen in Guatemala

Maya-rituelen getuigen van een diepgeworteld respect voor de natuurlijke wereld en de overtuiging dat de menselijke interactie met de spirituele rijken van cruciaal belang is voor het welzijn van de gemeenschap. Hoewel sommige van deze rituelen zijn geëvolueerd en aangepast aan de moderne tijd, blijven ze een belangrijk onderdeel van het culturele erfgoed van de Maya’s.

Soms ben je “spontaan” getuige van een Maya-ritueel. Je kunt ook kiezen voor een excursie waar je meer leert over de Maya-cultuur.

Tips voor een bezoek aan Chichicastenango Guatemala

Deze dingen moet je weten als je een bezoek aan Chichicastenango plant: 

  • De markt vindt plaats op donderdag en zondag
  • Kom vroeg om de drukte te vermijden en de beste koopjes te vinden
  • Je kunt bijvoorbeeld hier of hier overnachten in Chichicastenango
  • Locals bieden zich aan als gids (ik heb geen gebruik gemaakt van deze dienst)
  • Onderhandel vriendelijk met de verkopers, afdingen is hier de norm
  • In deze blog lees je hoe je respectvol kunt afdingen
  • Respecteer de lokale tradities en rituelen in de kerk
  • Sommige mensen willen niet op de foto, respecteer deze keus

Reizen naar Chichicastenango

De goedkoopste manier om Chichicastenango te bezoeken is de chickenbus vanuit Lake Atitlan of Antigua. Er gaat geen directe bus naar Chichicastenango, je moet een aantal keer overstappen.

Check voor vertrek Nederland Wereldwijd: het is niet altijd veilig om met de chickenbus naar Chichicastenango te reizen.

Daarnaast worden er transfers vanuit Lake Atitlan naar Chichicastenango aangeboden. Deze zijn uiteraard duurder dan het openbaar vervoer in Guatemala, maar een transfer of excursie levert VEEL tijdswinst op.

Wij hebben gekozen voor een transfer van Panajachel (Lake Atitlan) naar Antigua met een stop in Chichicastenango. Dit is ideaal! Tijdens het bezoek aan de markt bleef de bagage gewoon in de bus liggen.

Deze transfer hebben we geboekt bij Atitlan Tours in Panajachel.